Przejdź do głównych treściPrzejdź do wyszukiwarkiPrzejdź do głównego menu
piątek, 20 listopada 2026 10:32
Reklama Baner reklamowy
Reklama Glapka Instal Klima – montaż i serwis klimatyzacji

Mniej kontroli w firmach, większa skuteczność. ZUS trafia tam, gdzie ryzyko błędów jest największe

ZUS przeprowadza dziś znacznie mniej kontroli u przedsiębiorców niż kilka lat temu, ale wykrywa nieprawidłowości częściej niż kiedykolwiek wcześniej. To efekt skutecznej analizy danych i typowania do kontroli tych podmiotów, w których ryzyko naruszenia przepisów jest największe.
Źródło: ZUS Śląskie
Mniej kontroli w firmach, większa skuteczność. ZUS trafia tam, gdzie ryzyko błędów jest największe

Od stycznia do sierpnia 2026 r. pracownicy ZUS przeprowadzili 20 529 kontroli płatników składek. Wykryli oni nieprawidłowości w 18 495 przypadkach, co oznacza skuteczność na poziomie 90,1 proc. W 15 697 kontrolach stwierdzone nieprawidłowości miały wymiar finansowy. Łączny wynik finansowy kontroli wyniósł 373,3 mln zł.

Zdecydowaną większość tej kwoty stanowiły ustalenia związane z nieprawidłowym naliczaniem składek na ubezpieczenia społeczne – 360,6 mln zł. Kolejne 12,7 mln zł dotyczyło nieprawidłowości związanych z naliczaniem lub rozliczaniem świadczeń z ubezpieczeń społecznych. 

- Największa skuteczność ZUS w kontroli płatników składek, która osiągnęła 93%, miała miejsce w województwie śląskim. Według danych liczbowych od stycznia do sierpnia przeprowadzono tu 2239 kontroli płatników składek, a w przypadku 2083 – stwierdzono nieprawidłowości. Skutki finansowe to ponad 35,3 mln zł – informuje Beata Kopczyńska, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie śląskim. 

Zdecydowaną większość tej kwoty stanowiły nieprawidłowości w naliczaniu składek na ubezpieczenia społeczne – 34,3 mln zł, a 1 mln zł dotyczył nieprawidłowości dotyczących naliczania świadczeń.

Mniej kontroli, więcej efektów

Jeszcze kilka lat temu ZUS prowadził rocznie około 60 tys. kontroli. W 2017 r. było ich ponad 60,8 tys., a w 2018 r. blisko 59 tys. Dziś kontroli jest znacznie mniej, ale ich skuteczność wyraźnie wzrosła. W 2017 r. nieprawidłowości stwierdzano w 65 proc. kontroli. Obecnie wynik ten przekracza 90 proc.

To efekt konsekwentnego odchodzenia od szeroko zakrojonych działań kontrolnych na rzecz precyzyjnego typowania podmiotów. ZUS wykorzystuje informacje zgromadzone w swoich systemach, analizę danych oraz modele ryzyka. Dzięki temu inspektorzy kontroli ZUS sprawdzają przede wszystkim te podmioty, w których prawdopodobieństwo wystąpienia nieprawidłowości jest największe.

Skuteczność tego podejścia potwierdzają również wyniki finansowe. W 2017 r. średni wynik finansowy przypadający na jedną kontrolę wynosił około 6 tys. zł. Obecnie przekracza 18 tys. zł. Oznacza to, że każda kontrola przynosi dziś średnio trzykrotnie wyższy efekt niż dziewięć lat temu.

– Dane za 8 miesięcy 2026 r. pokazują, że skuteczna analiza ryzyka pozwala ograniczać liczbę kontroli przy jednoczesnym zwiększaniu ich skuteczności – mówi Szymon Kasprowski, główny inspektor kontroli ZUS. – Dzięki temu działania kontrolne koncentrują się przede wszystkim tam, gdzie ryzyko wystąpienia nieprawidłowości jest największe – dodaje.

Dane pomagają trafniej wykrywać nieprawidłowości

ZUS stale rozwija narzędzia analityczne i wykorzystuje coraz szerszy zakres danych. Oprócz informacji zgromadzonych w swoich systemach korzysta również z danych dostępnych w rejestrach publicznych. Pozwala to skuteczniej identyfikować przypadki wymagające szczegółowej weryfikacji.

Wykrywane nieprawidłowości dotyczą często zbiegu tytułów do ubezpieczeń społecznych, zaniżania podstaw wymiaru składek, nieprawidłowego rozliczania osób pracujących dla własnego pracodawcy oraz wykorzystywania różnych form zatrudnienia, aby ograniczyć obciążenia składkowe.

Szczególną uwagę ZUS zwraca na rynek pracy platformowej, gdzie pojawiają się skomplikowane modele zatrudnienia, a także na branże charakteryzujące się dużą rotacją pracowników i dużym wykorzystaniem umów cywilnoprawnych. W ostatnim czasie nieprawidłowości szczególnie często występowały w transporcie międzynarodowym, działalności związanej z zatrudnieniem i pośrednictwem pracy oraz w usługach ochroniarskich.

Kontrole chronią prawa osób ubezpieczonych

Kontrole płatników składek obejmują m.in. prawidłowość zgłaszania do ubezpieczeń społecznych, obliczania i opłacania składek, ustalania uprawnień do świadczeń oraz wykonywania innych obowiązków wynikających z przepisów prawa.

Ich celem jest nie tylko ochrona środków Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ale przede wszystkim zabezpieczenie praw osób ubezpieczonych. Prawidłowo opłacone składki wpływają na wysokość świadczeń w razie choroby, niezdolności do pracy czy po zakończeniu aktywności zawodowej.

Większość wykrywanych nieprawidłowości wynika z błędów popełnianych przy zgłaszaniu do ubezpieczeń lub ustalaniu podstaw wymiaru składek. Są to m.in. spóźnione zgłoszenia, pomyłki rachunkowe czy błędy w dokumentacji. Takie nieprawidłowości można zwykle szybko usunąć. Wystarczy złożyć dokumenty korygujące i uregulować należności.


Podziel się
Oceń

Napisz komentarz

Komentarze

Newsletter Tuby Chorzowa – Chorzów w pigułce, codziennie o 21:00

Bądź na bieżąco z Chorzowem

Najważniejsze wiadomości, wydarzenia i sport w jednym wieczornym podsumowaniu.

Zapisz się na newsletter

Ostatnie komentarze

Autor komentarza: Rezydent Treść komentarza: Oczywiście mowa o końcowym, grupowym przejściu! Data dodania komentarza: 18.11.2026, 12:32 Źródło komentarza: Hit z "Cwajki"! Uczniowie SP 39 w Chorzowie skomponowali piosenkę [WIDEO] Autor komentarza: Rezydent Treść komentarza: No tak, ale brakuje tutaj czegoś tak oczywistego! Przed wejściem na jezdnię zatrzymaj się na chodniku. Spójrz najpierw w lewo, potem w prawo, a następnie jeszcze raz w lewo, aby upewnić się, że żaden pojazd nie nadjeżdża lub, że kierowca wyraźnie zwalnia i zamierza się zatrzymać. Pamiętajcie Drogie Dzieci, bez tego to i odblaski nie pomogą! Liczna zabitych i rannych podczas przechodzenia "na pasach" w Polsce Niechronionych Uczestników Ruchu Drogowego ciągle z roku na rok rośnie! Data dodania komentarza: 18.11.2026, 12:30 Źródło komentarza: Hit z "Cwajki"! Uczniowie SP 39 w Chorzowie skomponowali piosenkę [WIDEO] Autor komentarza: Hmmmm Treść komentarza: Czy będzie bezpiecznie ....patrząc na to.co.dzieje się w tłumach jarmarkach np w Niemcy.. itd do czego to doszło....kiedyś nie do pomyślenia strzelanie , nożownicy... strach Data dodania komentarza: 16.11.2026, 21:47 Źródło komentarza: Jarmark w Katowicach rusza 20 listopada. Ponad 100 domków i 33-metrowy młyn Autor komentarza: Redakcja Kuriera Sportu Treść komentarza: Aktualizacja do sierpniowej zapowiedzi: 13 listopada zakończono dialog konkurencyjny i zaproszono wykonawców do złożenia ofert w ciągu 30 dni. To jeszcze nie start robót. Termin 24 miesięcy na pierwszą trybunę ma biec od podpisania umowy, więc nie należy go liczyć od samego ogłoszenia. W Kurierze Sportu zestawiliśmy kolejne kroki i wyjaśniliśmy różnicę między oddaniem pierwszej trybuny a ukończeniem całego stadionu: https://kuriersportu.pl/nowy-stadion-ruchu-chorzow-coraz-blizej-kiedy-ruszy-budowa-i-kiedy-niebiescy-wroca-na-cicha/ Data dodania komentarza: 15.11.2026, 23:35 Źródło komentarza: Nowy stadion Ruchu Chorzów. Prezydent Michałek podał całkiem nowe informacje i "deadline"! Autor komentarza: Haha Treść komentarza: Ciekawe jak im pójdzie. 50 metrów jednego pasa na Wojska Polskiego nie potrafią zrobić. Komedia. Jaki Pan taki kram Data dodania komentarza: 14.11.2026, 09:44 Źródło komentarza: Łącznica DTŚ do remontu. Kierowców czekają kolejne utrudnienia Autor komentarza: slazak Treść komentarza: Świetny zart! Naprawde gratuluję poczucia humoru haha A firmie najlepiej otworzyć na ulicy wolnosci! Data dodania komentarza: 12.11.2026, 18:06 Źródło komentarza: Chcesz rozwinąć firmę? W Chorzowie opowiedzą jak pozyskać na to fundusze
Reklama
Reklama partnerska Ceneo
Reklama
Reklama Kaiser One – sponsor 4. Mili Mikołajkowej w Chorzowie